{"id":1476,"date":"2018-06-09T11:10:14","date_gmt":"2018-06-09T08:10:14","guid":{"rendered":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/?p=1476"},"modified":"2018-06-09T11:10:14","modified_gmt":"2018-06-09T08:10:14","slug":"stephen-hawking-sozleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/stephen-hawking-sozleri\/","title":{"rendered":"Stephen Hawking S\u00f6zleri"},"content":{"rendered":"<p>Tam ad\u0131 Stephen William Hawking olan \u0130ngiliz fizik\u00e7i, evrenbilimci, astronom, teorisyen ve yazar Stephen Hawking\u2019in evren, uzay, kara delikler, bilim, zaman, uzayl\u0131lar, fizik, din, yapay zeka hakk\u0131nda s\u00f6yledi\u011fi s\u00f6zler.<\/p>\n<p>Stephen Hawking\u2019in s\u00f6zleri:<\/p>\n<p>Kara delikleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tuttu\u011fumuzda, belli ki Tanr\u0131 yaln\u0131zca zar atmakla kalm\u0131yor, ayr\u0131ca g\u00f6zleri kapal\u0131 oynuyor ve ara s\u0131ra da zarlar\u0131 g\u00f6r\u00fclemeyecek yerlere at\u0131yor.<\/p>\n<p>Yapt\u0131\u011f\u0131m \u015fey evrenin ba\u015flang\u0131c\u0131n\u0131n bilimsel kurallarla a\u00e7\u0131klanabilece\u011finin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu g\u00f6stermekti. Bu sayede, evrenin ba\u015flang\u0131\u00e7 karar\u0131n\u0131n bir Tanr\u0131\u2019ya ba\u015fvurularak a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n gereksizli\u011fi ortaya \u00e7\u0131kar. Bu bir Tanr\u0131\u2019n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tlamaz, sadece Tanr\u0131\u2019ya bir ihtiya\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<\/p>\n<p>Bence beyin bilgisayar gibi bir program. Dolay\u0131s\u0131yla teoride beyni bilgisayara kopyalamak m\u00fcmk\u00fcn. Bu sayede bedenen \u00f6ld\u00fckten sonra bile bir ya\u015fam formu olu\u015fturulabilir. Ancak \u015fu anki imkanlarla bunu ger\u00e7ekle\u015ftirmemiz m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/p>\n<p>Bu durum, zaman\u0131n, her \u015feyin ba\u015flang\u0131c\u0131 oldu\u011fu anlam\u0131na gelir. Her \u015feyin nas\u0131l ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlayabilmek i\u00e7in evrenin d\u0131\u015f\u0131nda bir g\u00fc\u00e7 aramaya \u00e7al\u0131\u015fmamal\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p>Do\u011fu mistisizminin evreni bir ill\u00fczyondur. Onunla kendi \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 aras\u0131nda bir ba\u011f kurmaya \u00e7al\u0131\u015fan fizik\u00e7i, fizik\u00e7i olmaktan \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>E\u011fer uzayl\u0131lar bizi ziyaret ederse, sonu\u00e7, pek muhtemel Kolomb\u2019un Amerika\u2019ya ayak bast\u0131\u011f\u0131nda ki gibi olur. Bu da yerli Amerikal\u0131lar i\u00e7in \u00e7ok iyi olmam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Engelli bir bireyseniz, b\u00fcy\u00fck ihtimalle bu sizin su\u00e7unuz de\u011fildir fakat insanlardan ac\u0131ma beklemenin ya da d\u00fcnyay\u0131 su\u00e7laman\u0131n bir yarar\u0131 da yoktur. Olumlu bir tav\u0131r tak\u0131nmal\u0131 ve i\u00e7inde bulundu\u011funuz durumu en iyiye d\u00f6nd\u00fcrmeyi bilmelisin. Fiziksel bir engeliniz varsa, bunu psikolojik bir engele d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeyin. Bana g\u00f6re, fiziksel engelli biri, kendisine fazla engel te\u015fkil etmeyecek fiziksel aktivitelere y\u00f6nelmeli. San\u0131r\u0131m, Paralimpik Olimpiyat Oyunlar\u0131 pek ilgimi \u00e7ekmiyor. Bana s\u00f6ylemesi kolay, \u00e7\u00fcnk\u00fc atletizm oldum olas\u0131 ilgimi \u00e7ekmemi\u015ftir. Di\u011fer yandan bilim, engelli insanlar i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fabilecekleri uygun bir alan. \u00c7\u00fcnk\u00fc olay\u0131n \u00e7o\u011fu zihinde bitiyor. Elbette, deneysel \u00e7al\u0131\u015fmalar biraz problem \u00e7\u0131kartabilir ama, teorik d\u00fc\u015f\u00fcnmek de olduk\u00e7a ideal. Benim engellerim, \u00e7al\u0131\u015fma alan\u0131m olan teorik fizikte bana b\u00fcy\u00fck bir sorun te\u015fkil etmiyor. Asl\u0131na bakarsan\u0131z bana faydalar\u0131 da dokundu. Derslerden ve y\u00f6netimsel i\u015flerden muaf\u0131m. Engellilik hayat\u0131m boyunca kar\u0131mdan, \u00e7ocuklar\u0131mdan, i\u015f arkada\u015flar\u0131mdan, \u00f6\u011frencilerimden ald\u0131\u011f\u0131m yard\u0131m\u0131 es ge\u00e7emem. \u0130nsanlar\u0131n size yard\u0131m etmeye haz\u0131r olduklar\u0131n\u0131 anlad\u0131m. Yeter ki, yard\u0131mlar\u0131n\u0131n i\u015fe yarayaca\u011f\u0131na dair bir \u015feyler g\u00f6sterin onlara. Elinizden gelenin en iyisi yap\u0131n.<\/p>\n<p>8 Ocak 1942\u2019de, Galileo\u2019nun tam 300\u2019\u00fcnc\u00fc \u00f6l\u00fcm y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fcnde do\u011fdum. Ancak tahminimce 2000 di\u011fer bebek de benimle ayn\u0131 g\u00fcn do\u011fdu. Onlardan herhangi birinin astronomiye merak sar\u0131p sarmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilemiyorum\u2026 Ayaklar\u0131n\u0131za de\u011fil, g\u00f6ky\u00fcz\u00fcne bak\u0131n. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz \u015feylerin mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. Evren\u2019in neden var oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Merakl\u0131 olun.<\/p>\n<p>Bilimi anlamaya ba\u015flamadan \u00f6nce, Tanr\u0131\u2019n\u0131n evreni yaratt\u0131\u011f\u0131na inanmam\u0131z do\u011fald\u0131. Fakat art\u0131k, bilim \u00e7ok daha ikna edici bir a\u00e7\u0131klama sunuyor. \u2018Tanr\u0131\u2019n\u0131n akl\u0131n\u0131 okuyabilece\u011fiz\u2019 s\u00f6z\u00fcyle kastetti\u011fim \u015fayet bir Tanr\u0131 s\u00f6z konusu olsayd\u0131 ki yok, bu Tanr\u0131\u2019n\u0131n bilece\u011fi her \u015feyi bilebilece\u011fimizdi. Ben ateistim.<\/p>\n<p>Bir s\u00fcper kahraman olmay\u0131 se\u00e7ecek olsam S\u00fcpermen olurdum. S\u00fcpermen\u2019de bende olmayan her \u015fey var.<\/p>\n<p>Yapay zeka, yery\u00fcz\u00fcnde insan \u0131rk\u0131n\u0131n sonunu getirebilir.<\/p>\n<p>Her birimiz istedi\u011fimize inanmakta \u00f6zg\u00fcr\u00fcz ve bir Tanr\u0131\u2019n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 olan benim g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm en basit a\u00e7\u0131klamaya sahip olan. Evreni hi\u00e7 kimse yaratmad\u0131 ve yazg\u0131y\u0131 hi\u00e7 kimse y\u00f6netmiyor. \u0130\u015fte bu beni \u00e7ok engin bir ger\u00e7ek\u00e7ili\u011fe g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor. Galiba bir cennet yok ve \u00f6l\u00fcmden sonra ya\u015fam yok. Evrenin devasa tasar\u0131m\u0131n\u0131 kavrayabilmek i\u00e7in bir tek bu ya\u015fama sahibiz ve bu y\u00fczden ben son derece m\u00fcte\u015fekkirim.<\/p>\n<p>Zaman\u0131 meydana getirmeye Tanr\u0131\u2019n\u0131n sebep oldu\u011funu s\u00f6ylemek ne manaya gelir? Sebeplilik zamansal bir etkinliktir. Zaman daima sebep olunmu\u015f \u015feyden \u00f6nce var olmal\u0131d\u0131r. Tanr\u0131\u2019n\u0131n naif imgesinin evrenden \u00f6nce var olmas\u0131, \u2018zaman\u2019 \u00f6nceden yok idiyse a\u00e7\u0131k\u00e7a sa\u00e7mal\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p>Zaten var olan yollar \u00fczerinden gelecek olan m\u00fckemmel bir teoriye inanm\u0131yorum. Bizim yeni bir \u015feye ihtiyac\u0131m\u0131z var. Bunun ne olabilece\u011fini tahmin edemeyiz ya da ne zaman bulaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc e\u011fer bilseydik, \u00e7oktan bulmu\u015ftuk da! Bu 20 y\u0131l i\u00e7erisinde gelmeliydi, ancak belki de hi\u00e7 bulamayaca\u011f\u0131z.<\/p>\n<p>Biz s\u0131radan ortalama bir y\u0131ld\u0131z\u0131 olan ufak bir gezegendeki geli\u015fmi\u015f maymun t\u00fcrleriyiz. Ancak evreni anlayabiliyoruz. \u0130\u015fte bu bizi \u00e7ok \u00f6zel k\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Evrenin olu\u015fumu bilimin ger\u00e7ekli\u011fine dayan\u0131r. Ama bu hi\u00e7bir \u015fekilde, bilim kurallar\u0131n\u0131 koyan ve onlar\u0131 da yaratan bir Tanr\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmez.<\/p>\n<p>Hi\u00e7bir fikrim yok. I.Q. seviyesiyle \u00f6v\u00fcnen insanlar zavall\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Kad\u0131nlar tam bir muamma.<\/p>\n<p>Her \u015feyin \u00f6nceden belirlenmi\u015f oldu\u011funu, yapacak bir \u015feyin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia eden insanlar\u0131n bile, kar\u015f\u0131dan kar\u015f\u0131ya ge\u00e7erken sa\u011f\u0131na ve sollar\u0131na bakt\u0131klar\u0131n\u0131 fark ettim.<\/p>\n<p>E\u011fer biz de bilim adamlar\u0131n\u0131n anlad\u0131\u011f\u0131 \u015fekilde n\u00fckleer sava\u015f\u0131n ve bunun getirece\u011fi y\u0131k\u0131m\u0131n etkilerini g\u00f6rebilirsek, insano\u011flunun eylemlerinin ve teknolojinin de bir \u015fekilde iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine neden oldu\u011funu, belki de sonsuza kadar d\u00fcnya \u00fczerindeki ya\u015fam\u0131 etkiledi\u011fini \u00f6\u011freniriz. Biz d\u00fcnyada ya\u015fayan insanlar, bilgilerimizi, deneyimlerimizi payla\u015fmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcy\u00fcz.<\/p>\n<p>Biz, olduk\u00e7a ortalama bir y\u0131ld\u0131z\u0131n ufak bir gezegenindeki geli\u015fmi\u015f maymun t\u00fcrleriyiz. Fakat evreni anlayabiliyoruz. \u0130\u015fte bu bizi \u00e7ok \u00f6zel k\u0131l\u0131yor<\/p>\n<p>Evrenin s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli bir \u015fey olmal\u0131, s\u0131n\u0131rs\u0131z bir evrenden daha \u00f6zel ne olabilir?<\/p>\n<p>Hayat\u0131m boyunca b\u00fcy\u00fck sorularla y\u00fczle\u015fmekten b\u00fcy\u00fck zevk ald\u0131m ve onlara bilimsel yan\u0131tlar vermeye \u00e7abalad\u0131m. Belki de bu y\u00fczden fizik \u00fczerine yazd\u0131\u011f\u0131m kitaplarla Madonna\u2019n\u0131n seks \u00fczerine yazd\u0131\u011f\u0131 kitaplardan daha \u00e7ok kitap satt\u0131m.<\/p>\n<p>Kozmoloji \u00fczerine ne zaman ders verilse, ben B\u00fcy\u00fck Patlamadan \u00f6nce ne oldu\u011funu s\u0131k s\u0131k sormu\u015ftum. \u00d6nce\u2019nin olmad\u0131\u011f\u0131, \u015f\u00fcpheyle kar\u015f\u0131lan\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc B\u00fcy\u00fck Patlama zaman\u0131n ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131, bir \u015fey ona sebep olmu\u015f olmal\u0131d\u0131r. Fakat \u2018neden\u2019 ve \u2018etki\u2019 zamana ait kavramlard\u0131r. Ve zaman\u0131n var olmad\u0131\u011f\u0131 durumlara uygulanamazlar. Bu y\u00fczden soru anlams\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<p>Evrenin olu\u015fumu bilimin ger\u00e7ekli\u011fine dayan\u0131r. Ama bu hi\u00e7bir \u015fekilde, bilim kurallar\u0131n\u0131 koyan ve onlar\u0131 da yaratan bir Tanr\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmez.<\/p>\n<p>Milyonlarca y\u0131l insan t\u00fcr\u00fc hayvanlar gibi ya\u015fad\u0131. Ancak sonra bir \u015fey oldu t\u00fcm hayal g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc ortaya \u00e7\u0131karan. Konu\u015fmay\u0131 ve dinlemeyi \u00f6\u011frendik. Konu\u015fma fikirlerin ileti\u015fimini sa\u011flad\u0131, insanl\u0131\u011f\u0131n birlikte \u00e7al\u0131\u015f\u0131p imkans\u0131z \u015feyler ba\u015farmas\u0131n\u0131 da. \u0130nsan t\u00fcr\u00fcn\u00fcn en b\u00fcy\u00fck kazan\u0131mlar\u0131 konu\u015fma ile geldi, ve en b\u00fcy\u00fck hatalar\u0131 konu\u015fmamaktan. B\u00f6yle olmamal\u0131. En b\u00fcy\u00fck umutlar\u0131m\u0131z gelecekle birlikte ger\u00e7ek oluyor. Teknoloji kullan\u0131m\u0131 ile, imkanlar s\u0131n\u0131rs\u0131z. Sadece konu\u015fuyor oldu\u011fumuzdan emin olmam\u0131z gerek.<\/p>\n<p>Bilginin en b\u00fcy\u00fck d\u00fc\u015fman\u0131 bilgisizlik de\u011fildir. Bildi\u011fini zannetmektir.stephen-hawking-resimli-sozleri<\/p>\n<p>Okulda ortalamay\u0131 ge\u00e7emeyen bir \u00f6\u011frenciydim. \u00c7ok zeki \u00f6\u011frencilerin oldu\u011fu bir s\u0131n\u0131ft\u0131. \u00d6devlerim d\u00fczensizdi ve \u00f6\u011fretmenlerim el yaz\u0131mdan \u015fik\u00e2yet\u00e7ilerdi. Ama s\u0131n\u0131f arkada\u015flar\u0131m herhalde benden daha iyi \u015feyler \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6n g\u00f6rerek, bana \u2018Einstein\u2019 lakab\u0131n\u0131 takm\u0131\u015flard\u0131. 12 ya\u015f\u0131mdayken, bir arkada\u015f\u0131m ba\u015fka bir arkada\u015f\u0131mla \u2018benim hi\u00e7bir yere gelemeyece\u011fim\u2019 \u00fczerine bir \u00e7anta dolusu \u015fekerine iddiaya girmi\u015flerdi. \u0130ddian\u0131n sonucunu bilmiyorum.. Neye g\u00f6re karar verece\u011fiz ki?<\/p>\n<p>Sessiz insanlar en g\u00fcr\u00fclt\u00fcl\u00fc zihinlere sahiptir.<\/p>\n<p>Uzaya yay\u0131lmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcrece insan \u0131rk\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki biny\u0131llarda hayatta kalabilece\u011fini sanm\u0131yorum. Bir tek gezegenin ba\u015f\u0131na gelen \u00e7ok say\u0131da kaza var. Ama ben bir iyimserim. Y\u0131ld\u0131zlara ula\u015faca\u011f\u0131m\u0131za inan\u0131yorum.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tam ad\u0131 Stephen William Hawking olan \u0130ngiliz fizik\u00e7i, evrenbilimci, astronom, teorisyen ve yazar Stephen Hawking\u2019in evren, uzay, kara delikler, bilim, zaman, uzayl\u0131lar, fizik, din, yapay zeka hakk\u0131nda s\u00f6yledi\u011fi s\u00f6zler. Stephen Hawking\u2019in s\u00f6zleri: Kara delikleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tuttu\u011fumuzda, belli ki Tanr\u0131 yaln\u0131zca zar atmakla kalm\u0131yor, ayr\u0131ca g\u00f6zleri kapal\u0131 oynuyor ve ara s\u0131ra da zarlar\u0131 g\u00f6r\u00fclemeyecek yerlere [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[1126,1125],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1476"}],"collection":[{"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1476"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1476\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1477,"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1476\/revisions\/1477"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1476"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1476"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/burakcaliskan.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1476"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}